Ang Diwang Pilipinismo

Ang rurok ng Pilipinisasyon ng nasyonalismo ay narating noong mga huling yugto ng Kilusang Propaganda na kung kailan marami sa mga kasama rito ay lubusan nang nawalan ng pag-asa sa pananalig na ang pamahalaang Espanya ay magsasagawa ng mga repormang kanilang hinihiling. Matatandaan na sa simula, ang Kilusang Propaganda ay humihingi lamang ng pantay na karapatan para sa mga Pilipino at Kastila. Sa kanilang pakikibaka noon para sa bayan ay Hispanismo ang kanilang sinusunod at hindi pa Pilipinismo.

     Ang pagwawaksi sa Nasyonalismong bihag ng di-Pilipinong pag-iisip ay nangyari lalung-lalo na kay del Pilar, Mariano Ponce, Lopez-Jaena, at iba pa. Sa isang editoryal ng La Solidaridad noong Enero 31, 1894 binalaan ni del Pilar ang mga Kastila na ang mga bayang naaapi ay gumagamit ng dahas ng himagsikan” kung sa kanilang paniwala ay “lahat ng mahinahong paraan” upang supilin ang kasamaan ay nagawa na. Sang-ayon kay Epifanio de los Santos, nang marating ni del Pilar ang yugto na siya ay tunay nang siphayo, noon siya nakaisip ng rebolusyon. Kung hindi siya ang nagtatag ng Katipunan, siya ang naging “inspirasyon” upang ito ay maitayo ni Andres Bonifacio.

     Sa tula ni Bonifacio na may pamagat na Katapusang Hibik ng Filipinas, isinaad ang tuwirang pagtiwalag sa mga Kastila: “Ikaw nga oh inang (Espanya) pabaya’at sukaban/kami’ay di na iyo saan man humanggan.”

     Si Emilio Jacinto, ang kanang kamay ni Bonifacio at siyang “Utak ng Katipunan,” ay tinalakay rin ang himagsikan bilang isang huling lunas sa kanyang A La Patria na sinulat noong 1897. Ang daang taong pagwawalang-kibo ay nawakasan na, ayon kay Jacinto, at ang maamong ahas” na siyang dahilan ng pagkaalipin ng taong bayan ay dapat nating “durugin nang walang awa, at walang takot, at hayagang paraan.”

     Gaya ng Kilusang Propaganda, ang mga rebolusyonaryo ay nangailangan din ng pagkakaisa; ngunit ang pagkakaisang ibig ng Katipunan ay “Kaisahan ng mga Filipino” bilang isang malayang bansa at hindi bilang bahagi ng “Pandaigdig na Bansang Kastila.” Ito ay buong linaw na nasaad sa Kartilla ni Jacinto. Ang Katipunan, ayon sa Kartilya ay may layuning “pag-isahin ang kuro at layunin ng mga Pilipino.”

     Ayon pa rin kay de los Santos, si Bonifacio ay siyang ama ng Demokrasyang Pilipino at siyang tanging “naniniwala sa bisa at kabanalan ng demokrasya bagama’t siya ay napangunahan nina Rizal at del Pilar.” Sa mga naunang propagandista ang demokrasya ay bahagi lamang na Ideyang Imperyal ng Kastila. Kay Bonifacio, ito ay ideyang labas sa Pandaigdig na Lipunang Kastila, at dahilan sa kanyang kaliitan at kahirapan ng buhay ang ideya ay naging radikal at populistiko,” mga nilalamang una sa panahon at lugar sa kasaysayan ng ating bansa.

     Ang maliwanag na pangungusap tungkol dito ay binigkas ni Jacinto sa Kartilla. Ang Artikulo IV ng nasabing akda ay nagsasaad ng isang saligang ideya na tumutukoy sa “pagkakapatiran ng tao at ang kanilang pagkapantay-pantay” nang walang pagsasaalang-alang sa kanilang kulay, yaman, dunong, at iba pang katangiang pangkatawan. Ang konseptong pagkapantay-pantay ng tao ay karapatang ibinigay rin sa kababaihan. Sila ay katulong at kawaksi ng mga kalalakihan at ang kanilang “kahinaan ay dapat igalang,” ayon sa Artikulo IX.

     Ang magandang kahulugan ng “pantay-pantay” na ideya ay inulit na tinalakay ni Jacinto sa kanyang Liwanag at Dilim. Sa kabanatang may pamagat na “Ang mga Tao ay Pantay-pantay,” ang “kalayaan” ay binigyan ng kahulugang ganito - pag-iisip at paggawa ng anumang ibig ng isang tao nguni’t hindi sa ikapipinsala ng kapwa. Ang salitang “Karapatan” ay kawangki at kasinghulugan ng “kalayaan” sapagka’t kung wala ang isa ang ikalawa ay walang saysay at gayon din ang huli sa una.

     Pinag-isa ni Jacinto ang nasyonalismo at demokrasya at sinabi niya na ang mga “Tagalog” (o Pilipino) ay kailangan ang pamahalaan upang sila ay mabigyan ng mabuting direksiyon at halimbawa, upang ang kaisahan ay mapanatili, at upang ang “layunin” ay makamit. Ang pamahalaan ay dapat lamang gumawa ng bagay na ikabubuti ng mamamayan at ang puno ay may tanging katungkulan na “paligayahin” ang lahat! Ang mga batas ay nagpapahayag ng kaloobang bayan” at hindi ng kalooban ng isang puno na isa lamang “pinagkatiwalaan ng tagapasunod ng batas.”

     Marahil, ang pinakamahalagang alay ng konseptong demokrasya sa pakahulugan ni Jacinto ay ang ideyang “Kadakilaan ng Paggawa.” Ang paggawa ay “biyaya ng sangkatauhan,” ayon kay Jacinto, at ang taong gumagalang sa kadakilaan ng paggawa ay maraming pakinabang dito: una ay “aliwan,” ikalawa ay “lakas,” at ikatlo ay “kasaganaan.” Ang masinop na manggagawa ay isang taong may masayang kalooban sapagka’t ang paggawa ay “isang gantimpala at biyaya ng Maykapal na nagpapahayag ng Kanyang Malaking Pag-ibig sa sangkatauhan.”

     Sa akdang “Ang mga Dapat Mabatid ng mga Pilipino,” inilarawan ni Bonifacio ang kagitingan at kadakilaan ng mga Pilipino noong matandang panahong wala pa ang Kastila. Sila ay namumuhay sa “kasaganaan at kaluwalhatian.” Ang kanilang mga puno ay sarili rin nilang kabalat at katahimikan ang naghahari sa kanilang pakikitungo sa kalapit nilang tao, sa pamamagitan ng kalakalan. Ang lahat ng tao ay may kaloobang banal. Bata at matanda ay marunong sumulat at bumasa sa sariling wika. Nguni’t ang katahimikan ng paraisong ito ay ginulantang ng mga dayuhang puti na kumaibigan at kumasundo sa kanila na magiging gabay sa pag-unlad at pagtuklas ng karunungan.” Sa kanilang pagtitiwala at kawalan ng masamang isipin ang mga Pilipino ay madaling naniwala at isang kasunduan, na tinatakan ng “sanduguan” nina Legazpi at Sikatuna, ang ginanap. Sa halip na maging gabay ng Pilipino, ang mga dayuhan ay naging mapagsamantala. Wala nang pagpipilian ang mga Pilipino kung hindi ang maghimagsik.  

PUNDAMENTAL NA BATAYAN NG MGA BALYUS NG PILIPINISMO

     Diyos, Bayan, Kapwa. Ito ang mga pangunahing pinagbabatayan ng mga balyus ng Pilipinismo.

     Malalim ang sampalataya ng mga Pilipino sa isang Dakilang Lumikha. Bagama’t malayo na ang narating ng siyensiya sa pagpapaliwanag sa mga ikinokonekta pa rin ng mga Pilipino sa kagustuhan ng Maykapal. Ang mga paghihirap ay tinitingnang parusa o pagsubok ng Panginoon. Ang anumang gawaing nakasasakit at nakapipinsala sa kapwa ay itinuturing na taliwas sa pagiging maka-Diyos.

     Sa anu’t ano pa man ang mga Pilipino ay naniniwala na nasa Diyos ang awa, nasa tao ang gawa. Ibig sabihin kahi’t na gaano karelihiyoso ang isang Pilipino ang pagkaligtas niya sa kahirapan at pagkaapi sa lipunan ay nasa kanya pa ring pagkukusa at pakikibaka. Ang pananalig sa Diyos ay hindi dahilan upang mawalan ng kusa na bakahin ang lahat ng pang-aapi at pagsasamantala, bagkus ito’y dapat pagmulan ng lakas ng loob ng isang Pilipinong nagnanais ng pagbabago at kapayapaan. Kung ang Marxistang konsepto ng pagiging pangunahin ng mga bagay na materyal ang nagbibigay lakas ng loob sa mga tagapagtaguyod ng marahas na rebolusyon, ang pananalig sa Diyos ang nagbibigay naman ng lakas ng loob sa mga tagapagtaguyod ng mapayapang rebolusyon. Hindi nito ibig sabihin na ang mga tagapagtaguyod na mapayapang rebolusyon ay hindi makasiyentipiko. Kaya lamang, kahi’t na sa kanilang pakikipagtunggali sa iba hindi nila kinalilimutang ang bawa’t tao ay nilikha ng Diyos. Gaano man kaigting ang tunggalian hindi iniiwan ng Pilipino ang anumang posibilidad ng pag-iwas sa ikasasawi ng isang nilalang ng Diyos.

     Ang niloloob ng isang Pilipino bagama’t repleksiyon din ng mga materyal na bagay sa lipunan ay mayroon ding materyal na elemento ng emosyon o pantaong damdamin na malaki ang epekto sa takbo ng lipunan. May malalim na kalooban ang isang tao na repleksyon ng kabutihan ng Diyos. Ang kalooban na ito ang siyang dapat gumagabay sa tao upang mapayapa at masaganang mamuhay sa daigdig. Ang kalooban na ito ang tinatarget ng isang kilusang pang-ideyolohiya katulad ng Kilusang Pilipinismo upang mangingibabaw at magkaroon ng tunay na rekonsilyasyon sa ating bayan.

     Bago pa dumating ang mga Kastila ay maka-Diyos na ang mga naninirahan dito sa mga isla ng Pilipinas. Bagama’t maliban sa mga Muslim ang mga imaheng sinasamba ay mga anito at simbolo ng kalikasan. Ang ibig sabihin, mula’t simula pa ang mga ninuno ng mga Pilipino ay gumagamit na ng mga pamantayang maka-Diyos hindi lamang upang maipaliwanag ang kalikasan kundi upang magkaroon ng gabay sa relasyon sa hanay ng mga tao at sa pagitan ng tao at kalikasan.

     Ang debateng kung mayroon ngang Diyos o wala ay walang katapusan. Ang teyorya ng Marxismo at diyelektikong materyalismo ay hindi naging sapat upang maigupo ang kaisipang maka-Diyos kahit na sa mga bansang pinamamahalaan ng mga partidong komunista. Ang tanging maliwanag na naipunto ng mga Marxista ay ang naging paggamit sa pangalan ng Diyos ng mga naghaharing uri upang manlupig at magsamantala. Naipunto rin nila ang naging kawalan ng pag-asa ng mga taong inaapi dahil sa pagkapaniwala nila na ang kanilang katayuan sa buhay ay siyang kagustuhan ng Diyos.

     Ginamit ng mga Kastila ang pangalan ng Diyos upang mapagharian ang mga Pilipino sa loob ng humigit kumulang na apat na raang taon. Ang mga prayle ang naging tunay na naghari sa Pilipinas. Sa pagsulong ng rebolusyon ng 1896 nakuha pa rin ng mga Pilipino na bigyan ng kaibahan ang pagiging tunay na maka-Diyos mula sa mga naging gawain at asal ng mga prayleng Kastila. Bagamat alam ng mga Pilipino na pinagsamantalahan ng mga Kastila ang pagiging maka-Diyos nila, naniwala din silang ang katangian nilang ito ang maaaring magtuwid sa kanilang pamumuhay. Maging sa mga sinulat ni Bonifacio at ng kanyang kanang kamay na si Jacinto ay matingkad ang pananalig sa Panginoong Maykapal.

     Hindi katulad ng isang Marxista na maaari lamang magpakita ng respeto sa pananampalataya ng iba sa Diyos, ang isang tagapagtaguyod ng Pilipinismo ay kumikilos batay sa paniniwala at pananalig sa Diyos at sa kabutihan ng Kaniyang mga aral. Hindi dapat na ituring na taktika o linyang pangmasa lamang ang pagtukoy sa mga maka-Diyos na aral.

     Mahalaga sa isang Pilipino ang kanyang kapwa-tao o kapwa. Ito’y dahil na rin sa kanyang pagiging maka-Diyos na kumikilalang ang tao ay nilalang ng Diyos. At siya mismo ay nilalang ng Diyos. At sa pagitan ng kanyang kapwa-tao at siya ay walang puwang ang pagsasamantala at pang-aapi. Ang sinumang tao na nagsasamantala at nang-aapi ay hindi kumikilala sa kanyang pagiging nilalang ng Diyos. Nawawalan siya ng kapwa at hindi siya nagiging Makatao.

     Ang isang tagapagtaguyod ng Pilipinismo ay kumikilala sa pantay na karapatan ng bawat kapwa-tao gaano man kaiba ang paniwala at antas ng pamumuhay. Ang target ng pagkilos ng kadre ng Pilipinismo ay ang pagsasamantala at pang-aapi, mga gawang hindi Makatao. Ibig sabihin, tinatarget niya ang mga pribilehiyong tinatamasa lamang ng iilan. Naniniwala siya na sa

pagkawala ng mga pribilehiyong ito ay magkakaroon ng tunay na pakikipag-kapwa sa lipunan. Gusto niyang alisin ang kasalukuyang mga pribilehiyong ito hindi upang ilipat lamang sa isang bagong naghaharing-uri o paksyon, kundi ibahagi sa nakalalawak na sambayanan nang sa gayon ay demokratikong malutas ang hindi pagkakapantay-pantay sa pamumuhay at pagkakaiba sa paniniwala.

     Isa sa mga ito ang pribilehiyo sa kaalaman, karunungan o kaisipan na nagsimulang gawing monopolyo ng may yaman at may hawak ng oras sa lipunan. Hindi lamang sa materyal na bagay naging mahirap ang maraming Pilipino, kundi lalo na sa kaisipan.

     Lumaon, ang kaisipan ng mga naghaharing dayuhan ang pumasok sa kanilang ulo kasabay ng pagpasok ng mga produkto nito na pumatay sa inisyatiba ng mga maliliit na kapitalistang Pilipino. At ang mga oligarkong Pilipino na yumaman sa ganitong kaayusan ay lubusan nang naghubad ng anumang maka-Pilipinong pag-iisip. Sa mga ito ay lubusan ng nawala ang makataong konsepto ng kapwa. Ang tao ay naging kasangkapan na lamang sa paglikha ng tubo. Ang hindi maka-Pilipinong kaisipang ito ang yumabong sa lipunan. Ang mga mahihirap na Pilipino ay hindi lamang naging palaasa sa maibibigay sa kanila ng iba kundi pati na kung ano ang maiisip ng iba para sa kanila. Kaya napakahalaga na maglunsad ng isang kilusang pang-ideolohiya upang maibalik sa bawa’t Pilipino ang naaangkop na kaisipan para sa kanya.

     Ang Makabayang aktitud sa pagkilos ay nakaugat sa pagpapahalaga sa kapwa-Pilipino bilang pagbibigay ng partikular na diin kung sinong kapwa ang dapat bigyan ng pangunahing konsiderasyon. Batay sa aktitud na ito, ang pinakamataas na pamantayan ay kung ano ang makabubuti sa Pilipino. At ang makabubuti sa malawak na sambayanang Pilipino laban sa anumang dayuhang interes. Ang Pagkakaisang Pilipino ang pinakamataas na relasyong panglipunan na hinahangad ng Pilipinismo. Ang pagkakaisang ito ay nakabatay sa pagiging maka-Diyos at maka-Tao, mga sandigan ng tunay na pagiging tunay na Demokratiko.

     Ang mga pundamental na balyus ng Pilipinismo ay siyang dapat na pinagbabatayan ng mga pamantayan sa pagiging marangal, malinis, matapat, matiyaga, masinop at iba pang magandang katangian ng isang Pilipino. Ito rin ang pinakabuod ng mga pangunahing adhikain ng mga Pilipino.

TATLONG PANGUNAHING ADHIKAIN

     Ang una rito ay ang Kalayaang Pampulitika. Tumbok talaga nito ang kadahilanan ng ating paghihirap. Hindi pa tayo malaya mula sa kontrol ng mga dayuhang kapangyarihan. Hawak pa rin nila ang ating pamahalaan na animo ay instrumento lamang sa kanilang mga kamay upang protektahan at paunlarin ang kanilang sariling pambansang interes.

     Bunga ng pagkakahawak sa atin ng dayuhan, hindi rin malaya ang pagpili natin ng mga taong uugit sa ating pamahalaan. Ang pulitika nati’y personalista, hindi politika ng prinsipiyo.

     Ang pangalawang pundamental na adhikain ay Katubusang Pangkabuhayan. Mahalaga sa atin ito dahil ang pangunahing suliranin natin ay ang kontrol ng dayuhang Amerikano, Intsik, Hapon, Australyano, Ingles at iba pa sa ating kabuhayan. Kailangang mapasakamay ng mga Pilipino ito. Ang Pilipinismo ay magiging instrumento sa pagbabalik sa kamay ng mga Pilipino ng kanilang kabuhayan sampu ng kanilang likas na kayamanan at kayamanang pangtao.

     Ang pangatlong pundamental na adhikain ay Panlipunang Pagkakasundo o Pagkakaisa. Maaari lamang magkaroon ng tunay na kapayapaan bunga ng pagkakasundo kung may kalayaan at katarungan para sa Sambayanang Pilipino. Kasama sa pagtalakay dito ang katarungang panlipunan at ang prinsipyo ng pagkakapantay-pantay sa harap ng batas at sa oportunidad upang umunlad at mabuhay nang matiwasay at masagana.      

KATANGIAN NG PILIPINISMO

Ang Pilipinismo’ay ang kaisipang magbubuklod sa atin bilang isang bansa, maghihiwalay sa interes natin at ng dayuhan, magtutulak at magbubunsod sa atin upang kumilos, magpunyagi, lumaban at magsakripisyo upang makamit natin ang mga pundamental na adhikain natin, ang kalayaang Pampulitika, Katubusang Pangkabuhayan at Panlipunang Pagkakasundo. Ang Pilipinismo ay bunga ng ating pakikibaka simula pa noong dumating ang mga kastila. Sa tatlong daang taon ng pananakop halos isang daan ang mga pag-aalsa natin laban sa Kastila.

Ang Pilipinismo ay isang puwersang nabubuo laban sa paninikil, pagsasamantala at pananakop ng sinumang dayuhan sa ating bansa. Kahit na matatalino ang mga Pilipino, ang kanilang katalinuhan ay hindi natutuon sa pagpapalaya ng kanilang sariling bansa kundi sa kanilang mga personal na interes. Layunin ng Pilipinismo na linangin ang pagkakaroon ng maraming Pilipinong may malasakit, pakikisangkot at komitment sa interes ng kabuuan at hindi lamang pansariling interes na madaling kasangkapanin ng mga dayuhan laban sa pambansang interes ng mga Pilipino.

   

PARTIKULAR NA LAYUNIN NG PILIPINISMO

     Ang nararapat na oryentasyon ng anumang ideolohiya na naglalayong maging siyang ideolohiya ng mga Pilipino at para sa mga Pilipino ay ang tunay na pagkamakabayan, ang ganap na esensiya ng pagiging isang bansa. Sa kasamaang palad, ang umiral na ideolohiya ng nasyonalismo’ dito sa Pilipinas ay naging bihag ng mga dayuhang interes at pag-iisip lalung-lalo na ng imperyalistang Amerikano at ng dalawang Partido Komunistang maka-Ruso at maka-Tsino. Ang katubusan at kaunlarang pambansa ay lagi na lang isinasabit sa pagkiling sa alin man sa kanila. Ang ‘nasyonalismong’ ipinangangalandakan ng bawa’t isa ay mapanghati at hindi mapagkaisa.

     Kailangang hubugin at buuing muli ang kilusang makabayan, palayain mula sa kamay ng mga dayuhan at dayuhang kaisipan at itatag ang isang panibagong kilusang ginagabayan ng Pilipinismo, isang malaya at demokratikong kilusang mangingibabaw sa makitid na pananaw ng mga partidong pampulitika.

     Ang Pilipinismo ay bunga ng isang daang pag-aalsa laban sa Kastila at ng Rebulusyong 1896. Nagkaroon ito ng malinaw na porma at kaanyuan sa kamay ni Rizal, del Pilar, Bonifacio, Jacinto at Mabini at iba pang bayani na nagbuo at nagbalangkas ng ating kabansaan. 

     Nalugmok ang Pilipinismo pagdating ng kano at ang patuloy na paglalahad at pagsasabuhay dito sa publiko ay isinagawa ng mga lider Pilipino katulad nila Recto at Laurel. Isinabuhay din ito nina Diokno, Lichauco, Tañada at Constantino. Si Tañada sa bandang huli ay naging kiling sa kaliwa na nakahanay sa CPP, samantalang si Constantino ay tahasang gumamit ng Marxismo sa pagsusuri ng lipunan at naging higit na malapit sa pulitika ng liberal na paksiyon ng mga Marxista.

     Nasapawan ang pag-unlad ng Pilipinismo ng paglakas ng kilusang komunista mula noong 50’s hanggang sa panahon ni Marcos na kung kailan ang mga puwersang sumusuporta sa gobyerno ay nagsimulang bumanggit ng mga prinsipyo ng Pilipinismo sa pamamagitan ng Kaisipang Pilipino. Maging ang mga ideologue at kadre ng Reform the Armed Forces of the Philippines Movement o RAM na nagrebelde laban kay Marcos ay gumamit din ng Kaisipang Pilipino batay sa kanilang guidebook, Crossroads to Reform. Sa partikular, ay ginamit ng RAM ang prinsipyo ng Demokratikong Rebolusyon mula sa Gitna upang pumalaot sa proseso ng pampulitikang pagbabago sa bansa. Ang Rebolusyong EDSA ay matingkad na ehemplo kung papaanong ang esensiya ng Pilipinismo ay lumalagpas sa interes ng iisang partido.

     Sa pamamagitan ng Kaisipang Pilipino, nagkaugat ang Pilipinismo sa hanay ng mga empleyado ng pamahalaan at mga kasapi ng barangay. Sa isang banda naman, maging si Cory Aquino noong kumakampanya pa lamang siya para sa pagkapangulo ay gumamit ng mga islogang batay sa Pilipinismo na ginagamit din ng Kaisipang Pilipino : Maka-Diyos, Makabayan at Makatao. Pati na ang Partido Demokratiko Sosyalista ng Pilipinas (PDSP) ay nagsimulang bumagay sa Pilipinismo sa kanilang programa. Ang kanilang demokratikong sosyalismo ay ginawa nilang Demokratikong Sosyalismong Pilipino. Maging ang muling pinag-isang Nationalista Party ng 1989 ay may programang Pilipinismo na nakabatay sa mga kaisipan nila Dr. Jose Laurel,Sr. at Claro M. Recto. Maging ang taktikal na programa ng CPP, ang pambansang demokratikong rebolusyon, ay pagkilala at pagsasamantala lamang sa pro-Pilipinismong tendensiya ng mga mamamayan. Sa katunayan, ang magiging pinakamalaking problema ng CPP ay kung papaano nila babasagin ang tinatawag nilang “makitid na nasyonalismo” ng Pilipinismo. na antas at pinakamalawak na pag-unlad ng kaisipang makabayan at maka-Pilipino na ganap na pinalaya sa kamay ng mga dayuhang makapangyarihan. Ang Pilipinismo ngayon ang may kakayahang sumagupa sa Komunismo at Imperyalismo na kapwa dayuhang ideolohiya. Para sa komunista, ang kanilang ideolohiya at partido lamang ang dapat umiral, habang para sa isang naghaharing imperyalista naman ang pagkakaroon ng marami at mapaghating ideolohiya at partido sa isang bayan ay pabor sa pagmimintina nila ng kanilang kapangyarihan dito. Ang Pilipinismo ay kumikilala sa ganap na demokrasya na kung saan hindi iisang partido lamang ang may laya at karapatan. Katulad ng nakagisnan sa Rebolusyong 1896, ang bandila ng Pilipinismo ay hindi pag-aari ng iisang partido o paksyon lamang. Matatandaan na nang magsimulang umiral ang paksyonalismo sa pagitan nila Bonifacio at Aguinaldo sampu ng iba pa, ang Pilipinismo ay nagsimulang mawalan ng buwelo at humina sa harap ng bagong dayuhang mananalakay.

     Sa punto ng pagiging orihinal, batayan sa kasaysayan, pagiging tunay na Pilipino, pagtanggap ng tao at katumpakan sa pag-aanalisa sa kalagayan ng ating bansa, ang Pilipinismo ang pinakasuperyor sa lahat ng mga ideolohiyang nagtutunggali ngayon sa lipunang Pilipino. Ang Pilipinismo ang pinakamapagkaisa sa malawak na hanay ng mga mamamayan.

     Ang Pilipinismo ay nakaugat ng malalim sa proseso ng pagkatatag ng Kabansaang Pilipino noong 1896 at nang unang Republika ng Pilipinas noong 1898. Kahit na hindi nakumpleto, ito ang kauna-unahan, tunay na ekspresyon ng Nasyonalismong Pilipino sa panahon na iyon. Ito ay isang maikling panahon ng pambansang kadakilaan nang mahigitan natin ang lahat ng mga sakop na bansa sa Asya at Aprika sa pakikibaka laban sa kolonyalismo.

     Upang hubugin ang lipunang batay sa Pilipinismo ay kailangang matukoy ang mga kamalian sa nakaraan at iwasto kaagad. Kung hindi, ang kilusang makabayan ay magpapatuloy na mabuway at bihag ng mga dayuhan laban sa ating tunay na pambansang interes.

MULA SA NASYONALISMO TUNGO SA PILIPINISMO

     Ang Rebolusyong 1896 ay hindi nagkaroon ng pagkakataong magkabunga dahil sa pagdating ng isang bagong uri ng kolonyalismong salig sa kapitalistang sistema ng ekonomiya na mas maunlad sa kolonyalistang Kastila na salig sa piyudalismong sistema ng ekonomiya. Ito ang neokolonyalismong Amerikano o imperyalismong Amerikano. Ngunit bago nangyari ito nailatag ang pundasyon ng ating kabansaan at ideolohiya ng Pilipinismo. Ito ang di-mapapasinungalingang pruweba na mayroon tayong sariling ideolohiya. Sapagkat kung may bansang Pilipino na nabuo tiyak na mayroong ideolohiyang gumabay dito sampu ng mga pag-aalsa na naging malawak na pambansang himagsikan noong 1896. Ang pag-iral ng isang bansa’y kondisyon para sa pag-iral ng isang ideolohiya.

     Sa ilalim ng pananakop ng mga Amerikano, sinikap ni Mabini na panatilihing buhay ang Pilipinismo sa pamamagitan ng kanyang mga panulat. Ito ang gumabay at nagbunsod sa Rebolusyong Pilipino laban sa Amerikano na sana’y nagpatuloy sa isang gerilyang pamamaraan batay sa ideya ni Gen. Antonio Luna. Ang Pilipinas ang unang Byetnam sa Asya na kung saan maraming pinaslang na mga Pilipino ang mananakop na mga Amerikano.

     Ipinagpatuloy ni Recto ang tradisyong sinimulan ni Mabini pagkatapos ng halalan noong 1946. Ngunit naging malinaw lang sa kanya ang Pilipinismo noong 1950 hanggang 1962 noong mamatay siya. Ang pagkakamali ni Recto’y pagdepende niya sa kanyang personal na prestihiyo at hindi ang pagbubuo ng isang kilusang pangmasa na may pambansang saklaw na abot ang iba’t-ibang sektor ng lipunan pati na ang pinakamahirap. Ang kanyang kakulangan at kahinaan ay ang kawalan niya ng pleksibilidad sa taktika bilang isang pulitiko at ang kanyang pagiging aristokrata dahil sa pagiging intelektual at uri niyang pinanggalingan na sadyang malayo sa masa.

     Kahimat ang Rebolusyong 1896 at Republika ng Malolos ay hindi nakontrol ng mga dayuhan, nawala ang kanyang pangmasa at Pilipinistang karakter nang mapasakamay ng mga ilustrado sa pamumuno ni Aguinaldo ang rebolusyon ng masa na nagsimula sa ilalim ni Bonifacio. Ito ang nagpabilis sa pagkalaglag sa kamay ng Kano ng Rebolusyon sampu ng  hukbo ni Aguinaldo. Ang mabuway na karakter ng mga ilustrado na madaling magpagamit sa dayuhan ay lumitaw sa mga umusbong na kilusang “makabayan.” 

DALAWANG SALIK NA ELEMENTO NG PILIPINISMO

     Ang dalawang salik na elemento ng Pilipinismo ay ang pakikibaka ng mga magsasaka at manggagawa para sa kanilang demokratikong karapatan at kagalingang pang-ekonomiko sa isang banda at ang pakikibaka ng panggitnang uri ng mga Pilipino laban sa kolonyalismo at neokolonyalismo dahilan sa paghahangad nilang umunlad ang kanilang negosyo at mapatatag ang pundasyon ng kanilang kabuhayan sa bansa.

     Maaari sanang magkaisa ang dalawang panig na ito ngunit lagi nang pinagtataksilan ng panggitnang uri ang mga magsasaka at manggagawa sa kanilang pakikipagkompromiso sa mga dayuhan lalung-lalo na sa imperyalistang Amerikano. Sa isang banda naman ay napaniwala ng mga kadre ng kilusang komunistang pumasok sa Pilipinas ang maraming organisadong manggagawa na hindi na kinakailangang maging malaganap ang pribadong negosyo ng mga Pilipino upang maalis ang kontrol ng imperyalismo sa bansa. Ang hidwaang ito ang materyal na batayan ng hindi pagkasundo-sundo sa lipunang Pilipino.

PILIPINISMO: ANG ALTERNATIBONG REBOLUSYON

NA HINDI KOMUNISTA

     Ang paninindigang Pilipinismo ay nasa gitna ng pampulitikang ispektrum dahil sa layon nito na pag-isahin ang pinakamalawak na hanay ng mga Pilipino. Bagama’t may pagkiling ito sa demokratikong kaliwa dahil sa adhikain nitong alisin ang kontrol ng dayuhan at itayo ang tunay na demokrasya na kung saan ang lalung nakararaming Pilipino na binubuo ng mga magsasaka at manggagawa, makabayang negosyante at propesyonal ang siyang nakapangyayari at may sapat na kinatawan sa Pamahalaan. Kung hangad natin ang pagbabago, hindi tayo kailangang maging komunista upang magpalit lang tayo ng amo at banyagang modelo, mula sa Kano ay Tsino naman o Ruso. Maaalala na maging ang mga dating nasasakupang bayan ng nabuwag na Unyong Sobyet ay nagbabandila ng kanilang partikular na nasyonalismo laban sa mapanakop na “internayonalismo” ng mga Ruso.

     Ang pakikibaka ng mga manggagawa at magbubukid ay lagi nang napapasukan ng mga ahente ng dayuhang kapangyarihan na ginagabayan ng dayuhang ideolohiya. Kahimat may bumuo rin ng organisasyong pang-manggagawa at magsasaka sa ilalim ng nasyonalismo, wala silang lubos na tagumpay na nakamit sa harap ng mas komited, mas mahusay at mas militanteng kadre ng komunista. Kayat tungkulin nga ng Pilipinismo ngayon ang bumuo ng kadre at aktibista na kayang higitan ang komitment at kahusayan sa pag-oorganisa at militansiya ang mga komunista. Bukod pa rito sadyang walang naglalatag ng isang malinaw na alternatibong ideolohiya o programa ng pamahalaan maliban sa mga komunista. Umabot sa isang kalagayan na masasabi nga na walang ibang masusulingan ang mga manggagawa at magbubukid liban sa komunismo dahil nagtagumpay itong huli na masarili ang pagtatanim ng mga “rebolusyonaryong” ideya sa lipunan.

     Ang pangunahing kamalian ng mga organisador ng mga prenteng “makabayang” samahan ay ang kanilang kolonyal na kaisipan na ang Pilipinismo’y sadyang mababa kung ihahambing sa komunismo na para sa kanila’y siyang tanging may kakayahang maglinang ng komitment at dedikasyon para sa bayan sa panig ng mga organisador, kadre at kasapi. Ginagawa lamang palamuti at pang-akit ang “nasyonalismo” upang magturo ng komunismo na magdidiin sa higit kahalagahan ng internasyonalismong komunista kaysa Pilipinismo.

     Ang komunismo ay nagbabandila ng sarili bilang “makabayan”. Ang Imperyalismo naman ay naibabandila ang sarili bilang tunay na “demokrasya”. Kailangang mapangimbabawan ng Pilipinismo ang dalawang malaking puwersang ito sa pamamagitan ng pagbabandila nito ng tunay na pagkamakabayan at tunay na demokrasya. Kaya’t ang Pilipinismo ay maituturing na rebolusyonaryo at siyang tanging nalalabing alternatibo sa komunismo na pang-akit sa malawak na masa ng Sambayanang Pilipino. Ito lamang ang ideolohiyang makakapigil sa pagpasok ng mga ahente ng dayuhang ideolohiya sapagkat may kakayahan itong maglinang ng komitment, magpalalim ng pagkagagap ng ideolohiya at magsanay ng mga mahusay na mga kadre.

     Sa pamamagitan ng Pilipinismo kailangan nating ipakilala ang tunay na nagtatanggol at nagpapaunlad sa pambansang interes ng mga Pilipino upang maiwasan ang pag-ulit ng kasaysayan. Ang kasaysayan ng kataksilan at pagkakanulo sa interes ng masang Pilipino. Kailangang magkaroon ng at malayang kilusan at isang Rebolusyong kultural, pulitikal, moral at ispirituwal. Ngayon na ang panahon upang iproklama natin ang Pilipinismo bilang ideolohiya ng mga Pilipino anuman ang partidong kinasasapian nila, upang una’y mapalaya ang bayan sa kamay ng dayuhan at pangalawa’y magkaroon ng tunay na demokrasya, katarungan at kaunlaran sa pamamagitan ng isang panlipunang pagpapalaya. Ang Demokrasyang Pilipino ng Pilipinismo ay dapat kakitaan ng bagong tipo ng pulitika na kung saan ang paligsahan ng mga partido ay pagalingan sa pagsasabuhay ng Pilipinismo.

BAKIT ISANG REBOLUSYON ANG KAILANGAN?

BAKIT REBOLUSYONG PILIPINISMO?

     Kailangan natin ang isang Rebolusyong kultural, pulitikal, moral at ispirituwal.Tanging isang Rebolusyon lamang ang makasasagip sa Pilipinas mula sa ganap na pagkakalugmok at pagkakaduhagi. Kailangan natin ang ganap na pagbabago sa ating mga balyus at sa balangkas ng kapangyarihang pampulitika.

     Sulong sa kadakilaan! Ganito dapat katayog ang ating panawagan para sa lahat ng mga tunay na Pilipino dahil ganoon naman kalalim at kababa ang kinasadlakan nating kumunoy ng kasawian. Inabot na natin ang sagad sa buto na pagkaduhaging ispirituwal at moral na tanging isang rebolusyonaryong pagsisikap ang makaaahon sa atin paitaas.

     Ang lipunang Pilipino ngayon ay isang kalunos-lunos na pangitain. Nakakasuka sa sinumang disenteng Pilipino na may takot sa Diyos at mapagmahal sa bayan. Higit sa ating kawalan sa mga materyal na bagay ay ating kasalatan sa diwa at ispiritu ng pagmamahal sa bayan. Madalas nating ipagkamali na ang kasalatan natin sa ispiritu ay bunga ng kawalan sa materyal na bagay. Kaya nga lagi na lamang binibigyan ng dahilan ang pangangailangan pangkasalukuyan ang bawat katiwalian, bawat kataksilan, kawalan ng katapatan. Ang tanging ideolohiyang umiiral na lamang ay “ideolohiya ng sikmura”. Gumagapang tayong parang ahas dahil wala tayong sapat na tapang upang tumayo, magtrabaho, lumaban at makibaka para sa Pambansang interes.

     Kailangan natin ang ispirituwalidad na dulot ng ideolohiya ng Pilipinismo, dahil para tayong nasa kumunoy. Habang gumagalaw tayong naghahanap ng purong pangkabuhayang solusyon, lalo lamang tayong lumulubog. Sa pamamagitan lamang ng pagsisingkaw sa kolektibong kaisipan maaari tayong hilahing pataas upang makaahon mula sa kumunoy. Dapat nating malaman na ang mga suliranin nating pangkabuhayan ay nakaugat sa kawalan natin ng ideolohiya, pagkakaisa, tiyaga at pagpupunyagi sa ating mga gawaing pangkabuhayan. Kaya’t tinatalo tayo ng switik na dayuhan. Handa nating ibenta ang ating kapwa Pilipino dahil sa lagay ng dayuhan. Kulang tayo ng gulang upang makita natin kung paano tayo dinadaya at pinagsasamantalahan ng mga dayuhan.

     Kawawa talaga ang bansang punong-puno ng mga paniniwala ngunit walang iisang pananampalataya. Kalunos-lunos naman ang bansang nahahati sa mga paksiyon at ang bawat paksyon ay nag-iisip na siya ay isang hiwalay na “bansa” na may sariling pananampalataya at handang mamatay at pumatay ng kapwa Pilipino sa ngalan ng mga dayuhang ideolohiya at interes.

     Kailangang maiangat ang ideolohiya ng Pilipinismo sa antas ng pananampalataya upang mapakilos ang mga tao sa isang Kilusan at makapaglunsad sila ng isang Rebolusyon . Sa gitna ng napakaraming mga ideolohiya sa atin, hindi na natin matiyak sa mga Pilipino kung ano ang dapat na gawin. Paano mo nga naman ipagtatanggol at pauunlarin ang isang bagay na hindi mo nalalaman. Paano ka magkokomit kung hindi mo alam kung para kanino ka dapat kumilos at kaninong interes. Ito ang krisis ng ideolohiya na dapat maresolba ngayon sa pamamagitan ng Pilipinismo.

PAGIGING PILIPINO UNA SA LAHAT

     Sa grupong nagpapatayan ngayon dapat silang paalalahanan na una sa lahat sila ay mga Pilipino. Kahit na Komunista ka, Sosyalista, Kapitalista, Demokrata, Katoliko, Protestante, INK, Iglesia Filipina, Independiente o anupaman. IKAW, AKO, TAYO’Y PILIPINO HIGIT SA LAHAT. Bago tayo Lakas-NUCD, UNO, PMP, Bayan Muna, Laban ng Masa, LAMMP, KAMPI, Liberal, Nacionalista, Partido ng Demokaratikong Reporma, PDP-LABAN, MNLF, MILF, Partido Komunista ng Pilipinas at iba pa, tayo ay mga Pilipino. Dito natin kailangang malaman kung sino ang Pilipino at ano dapat ang kanyang ideolohiya. Ito’y dapat na mahigpit na nakaugnay sa ating patuloy na pag- iral bilang isang Bansa. Kailangang maging malinaw ito upang makapagmobilisa sa tao na nakakaunawa sa karumal-dumal na kalagayan ng bansa na nangangailangan ng mapagpasiyang pagkilos.

BAKIT KAILANGAN ANG KOMITMENT?

     Sinasabi natin na mayroon na tayong ideolohiya, isang ideolohiya ng Pilipino na matagal ng natukoy bilang Pilipinismo. Bakit kailangan pa nating linangin ito lalung-lalo ang mahalagang sangkap ng Komitment sa mga Pundamental na Balyus o Pagpapahalaga.

     Sapagkat pagkatapos ng pagkakatayo ng Republika sa Malolos dumating ang isang mandarambong. Lumaban tayo ngunit nagapi. Sana ay ganap na napalaya natin ang Pilipinas ngunit nawasak ang patuloy na paglago ng isang ideolohiyang Pilipino simula noong pagdating ng Kano hanggang sa kasalukuyan. Kaya kailangang linangin ang Komitment.

     Una, nilinaw natin ang mga pundamental na balyus na dapat nating panindigan. Pangalawa, ipinakita din natin kung ano ang kalagayan ng bansa na dapat magbunsod sa atin upang kumilos. Nabatid natin na malapit nang mawasak ang ating lipunan at maging ganap na tayong alipin ng mga Kano, Intsik, Hapon, Australyano at iba pa. Pangatlo, Kailangan natin ng sapat na bilang ng mga Pilipinong may komitment sa Pilipinismo upang makabuo ng isang Malaya at Demokratikong Kilusan na siyang magtataguyod ng isang Rebolusyon.

     Hindi na pinag-uusapan ang ideolohiya sa Hapon, Amerika, Alemanya at iba pa dahil; una, ganap na silang malaya, pangalawa, ginagamit na nila ito upang maging maunlad na bansa.     

TUNGUHIN NG PILIPINISMO SA ATING PAMBANSANG BUHAY

     1. Itinuturo ng ating pambansang interes bilang mga Pilipino na lahat ng ating ispirituwal, moral, intelektuwal, likas, pisikal at makataong kayamanan ay pag-aari ng Pilipino lamang at hindi ng sinupaman. Ang kayamanang ito ay dapat gamitin lamang para sustenahin, maintindihan at paunlarin ang Sambayanang Pilipino. Ang kayamanang ito ay dapat na nasa kumpletong kontrol, pag-aari at superbisyon ng mga Pilipino, mga tunay na Pilipino.

     2. Ang isang Pilipino ay ipinanganak dito o pinili niyang tumira rito ngunit siya ay nanumpa nang walang kamatayan sa bansa, sa kanyang ideolohiya ng Pilipinismo, at magtatrabaho, mabubuhay, lalaban at mamamatay para sa pambansang interes.

 Maraming mga dayuhan ang nakakuha ng pagka “mamamayang Pilipino”. Pero ito’ay peke lamang at nakuha sa panunuhol sa gobyerno. Kailangan nating labanan ang mga dayuhang ito na nagsasamantala sa karapatan ng Pilipino ngunit sinasabotahe ang ekonomiya natin.

     3. Ang Pilipino ang siyang dapat na maghari sa kanyang bayan sa lahat ng aspeto ng kanyang pambansang buhay. Ngayon siya ay alipin sa sariling bayan, ‘iskwater sa sariling bayan”, walang sariling lupa samantalang pag-aari ng mga dayuhan ang lahat ng magagandang lupain at puwesto sa mga lunsod at kanayunan. Ang Pilipino ay taga-igib ng tubig at tagasibak ng kahoy sa sariling bayan, mga utusan, tsuper, hardinero, security guards at marami pang mabababa at di-makataong bagay o papel na ginagawa sa atin ng mga dayuhan.

     4. Ang Pilipino ay may ideolohiya, ang ideolohiya ng Pilipinismo na bunga ng ating makasaysayang pakikibaka para sa kalayaan at kabansaan. Wakasan na natin ang kasinungalingan na hindi nating kayang bumuo ng sariling ideolohiya upang mawala sa atin ang mababang pagtingin sa sarili.

     Ang pagkakabuo ng Bansang Pilipino noong 1896 ay di mapapasinungalingang patotoo na tayo ay may sariling ideolohiya.

     5. Ang mga elemento ng ideolohiya ay nandiyan lahat sa ideolohiya ng Pilipinismo, sa ating kasaysayan, sa ating pilosopiya sa buhay, sa mga sinulat ng ating mga bayani, mga pantas at marurunong, sa mga payak na kasabihan at salawikain ng mga magsasaka at manggagawa, sa ating mga Saligang Batas, sa ating mga batas. Ang mga balyus na nakapaloob sa ating ideolohiya ay siyang temang paulit-ulit na nababanggit sa mahigit na 100 pag-aalsa laban sa Kastila, ng 1896 Rebolusyon at ng pakikibaka natin laban sa mga Amerikano. Kasama ng ating mga layunin, adhikain at mga pangarap, ang mga ito ay nararapat ituring na nanatiling rebolusyonaryo ang demokrasya.

     6. Ang pambansang interes ay kailangang nasa ubod ng Pilipinismo. Ang kahulugan nito ay Pilipino ang siyang tanging taga-hawak ng kapangyarihang pampulitika. Kailangan sila rin ang dominanteng puwersang pang-ekonomiya na may kumpletong kontrol,hindi kalahati, ng buong ekonomiya at ang lahat ng sangay nito.

     7. Ang Pilipino ang siyang dapat na maghahari sa larangan ng kultura, wika, sining, musika, pintura, siyensiya at teknolohiya, pamamahayag, print, broadcast, movies, cassette at industriya ng musika, kontrol sa publikasyon ng mga libro, magasin at pahayagan, at sa importasyon at eksportasyon ng lahat ng bagay.

     8. Ang pambansang interes ay kailangang nasa kamalayan palagi ng lahat ng Pilipino. Kayat maging ang proseso ng lipunan tulad ng paghubog sa karakter, pag-uugali at personalidad, mula sa sinapupunan ng ina hanggang sa libingan ay dapat ipinagdidiinan ang pambansang interes. Kailangan maisingkaw sa sosyalisasyon ang kooperasyon at koordinasyon ng pamilya, simbahan, eskwelahan at gobyerno.

     9. Tinitiyak at tinutukoy ng pambansang interes ang teritoryong sakop ng Pilipinas pati na ang karagatan. Gamitin natin at ipatupad ang ating soberanya laban sa sinumang nanghihimasok sa ating teritoryo.

     10. Ang soberanya ay mula sa Pilipino at ang lahat ng awtoridad ng pamahalaan ay galing sa kanila. Nasa ubod ng Pilipinismo ang pagkontrol ng mga Pilipino sa “kanilang” Pamahalaan na ngayon ay sakmal ng mga dayuhang interes. Ang poder estado ay kailangang nasa kamay ng Pilipino.

     11. Nasa pambansang interes na sa pamamagitan ng Pilipinismo ay pigilan natin ang panunulsol ng mga dayuhang kapangyarihan na ginagabayan ng dayuhang ideolohiya at nagpopondo sa mga grupo ng Pilipino para magpatayan habang sila (dayuhan) ay namimista sa ating likas na kayamanan at kabuhayan. Kaya ayaw na ayaw nilang magkaisa tayo upang labanan sila. Hangad nila ang tayo ay mag-away palagi at sila pa ang tagasuplay ng mga armas. Wakasan na natin itong kalagayang ito sa pamamagitan ng Pilipinismo.

     12. Nasa ating pambansang interes, sa ilalim ng Pilipinismo na magkaisa tayo sa isang ideolohiya tungo sa mapayapang pagresolba nang ating salungatan na kadalasan ay likha ng mga dayuhan. Layunin natin na mapigilan at maiwasan ang patayan ng mga magkakapatid na hindi na titigil kapag ang inutang na buhay ay patuloy na sisingilin din ng buhay.

     13. Higit sa lahat ang ibig sabihin ng pambansang interes ay interes ng lalung nakararaming mga magsasaka, manggagawa, propesyonal, negosyante, sundalo at hindi ng isang maliit na bahagi ng populasyon na nakikipagsabwatan sa mga dayuhan. Ang masa ng Sambayanang Pilipino ay siyang tumutugon sa pagiging PILIPINO.

     14. Itinuturo ng Pilipinismo na may kakayahan ang Pilipino na mamulat kung ano ang kanyang interes bilang isang bansa, may kakayahang hubugin ang kanyang tadhana sa pamamagitan ng sarili niyang kamay, magtayo ng isang malakas, maunlad at dakilang bansa. Sa pamamagitan lamang ng Pilipinismo magkakaroon ng kaganapan ang panagimpang ang Pilipinas ang siyang susunod na “ milagrong pang-ekonomiko “ sa Asya.

     15. May kakayahan ang mga Pilipino na gamitin ang siyensiya, teknolohiya at iba’t-ibang ideya mula sa ibang bansa kung nandiyan ang Pilipinismo bilang pamantayan at ang mga ito ay naglilingkod sa pambansang interes.

     16. Sa pamamagitan ng Pilipinismo mabubuo ang isang pangmasang kilusan na siyang magmumulat sa maraming Pilipino upang itaguyod nila ang isang magiting at rebolusyonaryong pagbabago sa ating lipunan upang ito ay maging tunay na Pilipino, malaya, makatarungan at demokratiko. May kakayahan itong bumuo ng mga kinakailangang kadre at kasapi ng kilusan sa pamamagitan ng:

A. Pagpapalaganap ng Pilipinismo sa lahat ng sektor ng lipunan, pagtatalakay nito kaugnay ng mga isyu upang ito ay mapayaman.

B. Paggamit sa Pilipinismo bilang solusyon sa ating saligang suliranin kaugnay ng analisis natin ng kasalukuyang kalagayan.

K. Pagsasapuso at pagsasakaluluwa ng Pilipinismo upang baguhin natin at hubugin muli ang ating sarili, upang maging tunay at tapat na Pilipino.

SENTRO NG PILIPINISMO

     Napapanahon na upang tukuying at tiyakin ang pinakasentro ng Pilipinismo, ang “PILIPINO,” upang hindi tayo naghahagilap kung tinatanong tayo ano ba talaga ang “Pilipino?” Ang Pilipinismo? Batid nating ipinangalan tayo sa Hari ng Espanya at noong una ay pangalan ito ng Kastilang Insulares at Peninulares dito sa Pilipinas. “Indiyo” ang tawag sa atin. Pagkatapos ng 1872, ginagamit na ito bilang pangalan ng mga dating Indiyo. Kolonyal ang pinanggalingan ng ating pangalan ngunit katulad ng isang negatibong bagay ang kolonyalismong Kastila nakatulong din sa pagkakabuo ng isang Bansang Pilipino. Kolonyal man ang pinanggalingan ng salitang “Pilipino” bibigyan natin ito ng rebolusyonaryong kahulugan sa ilalim ng ideolohiya ng Pilipinismo.

     Ang rebolusyonaryong kahulugan ng “Pilipino” ay mula sa isang dating kolonya, alipin at api at siya ay lalaya at maninindigan bilang isang marangal at dakilang tao. Ito ang layunin ng tunay na Rebolusyong Pilipino na naglalayong magtatag ng Demokrasyang Pilipino na magtatagal habang panahon, hindi bilang isang taktikal na yugto lamang katulad ng konsepto ng Bagong Demokrasya ng mga komunista. Ang kahalagahan ng angkop na demokrasya na ikaliligaya ng mga mamamayan ay makikita ngayon sa Tsina na dumaranas ng mga pag-aalsa para sa demokratikong reporma. Gusto halimbawa ng mga estudyante na bigyan sila ng laya na magbuo ng sarili nilang mga organisasyon at magkaroon din ang mga ito ng pantay na karapatan sa harap ng lipunan at pamahalaan.

     Sapat na ang salitang “Pilipino” upang tugunin ang mga tanong na “Ano?” “Bakit?” at “Para kanino?” Mayroon ba tayong anong kalagayan? Isang kalagayang ang Pilipino ay alipin sa sarili niyang bayan. Bakit kailangan tayong kumilos? Kung hindi ay hindi tayo mananatiling buhay. Tayo ay wawasakin at aalipinin sa sariling bayan. Mga estranghero at iskwater sa sariling bayan. Para kanino tayo kikilos? Para sa Pilipino na malinaw na ang kahulugan.

     Ang pagiging Pilipino ay nangangailangan na tayo ay may aydentidad o pagkakinlanlan at kamulatan na di mapapagkamalang hindi Pilipino. Kailangan lamang natin itong pagyamanin at linangin upang maipagmalaki nating bilang isang puwersang magtutulak sa atin tungo sa isang mas mataas na antas ng kahusayang kapantay o higit pa ng mahusay sa mundo.

     Ang pagiging Pilipino ay pagkakaroon ng sariling wika, kultura na siyang ekspresyon ng ating henyo at kadakilaan. Ito ay pagiging malaya mula sa dikta ng sinumang dayuhan. Kalagayan para sa masa, hindi ng iilan. Karangalan at dignidad para sa lahat ng Pilipino, hindi para sa dayuhan. Kasarinlan at pagiging respetado sa pamilya ng mga bansa.

“DEMOKRASYA” ANG LIPUNANG ITATAYO NG PILIPINISMO

     Ang kasalukuyang pamahalaan ay masasabing bihag pa rin ng mga dayuhang interes. Ang interes ng malawak na masa ng Pilipino ay walang ganap na kumakatawan sa gobyerno. Ang panawagan para sa demokrasya ay rebolusyonaryo sapagkat hindi pa umiiral ang demokrasya sa ating bansa. Ang mga naging halalan ay hindi batayan ng tunay na demokrasya.

     Kapag namulat ang mga mamamayan sa Pilipinismo matututo silang lumaban para sa tunay na demokrasya at hindi sila malilinlang ng mga grupong kunwa ay nagtataguyod ng “demokrasya”, pero diktadura pala ang nais itayo. Hindi natin kailangang kopyahin ang konsepto ng demokrasya ng ibang bansa sapagkat ang ating sariling konsepto ng pakikibaka para sa kabansaan ay kaakibat din ng pakikibaka para sa demokrasya. Mayroon na tayong sariling konsepto ng demokrasya batay sa ating positibo at negatibong karanasan.

     Ang demokrasya para sa atin ay pagkakapantay-pantay ng pagkakataong pangkabuhayan at pagkakapantay-pantay sa harap ng batas. Nangangahulugan din ito ng katarungan na walang kinikilingang uri at yaman. Ito rin ay isang gobyerno ng batas at hindi ng tao.

     Samakatuwid, ang mga Pambansang Layunin ng KALAYAANG PAMPULITIKA, KATUBUSANG PANGKABUHAYAN at PANLIPUNANG PAGKAKASUNDO ay nakatuon lahat ang pansin sa PILIPINO bilang kataastaasang layon ng pagpapalaya at paggawad ng tunay na Demokrasya. Iyan ang pinaka-ubod ng Pilipinismo. Ang (1) PILIPINO at (2) DEMOKRASYA ay siyang mga Pundamental na Balyus ng Pilipinismo at ang (1) Kalayaang Pampulitika, (2) Katubusang Pangkabuhayan, at (3) Panlipunang Pagkakasundo bilang tatlong Pangunahing Adhikain ay sumusunod bilang pundamental balyus. Susunod na dito ang mga secondary balyus tulad ng kalayaan, pagkakaisa, katarungan at iba pa. Nakasingkaw dapat ang mga ito tulad ng tertiary balyus gaya ng katapatan, kasipagan, kalinisan sa pundamental at kataas-taasang balyus.         

“KAPWA”- NATATANGING BATAYAN

NG PAGKA-PILIPINO AT PAGKA-DEMOKRATIKO

     Ang dalawang kataas-taasang balyu ng PILIPINO at DEMOKRASYA ay hinalaw mula sa Core-Concept ng “KAPWA”. Ang ibig sabihin ng “kapwa” ay pagiging tunay na Pilipino at tunay na demokratiko. Samakatuwid ang “KAPWA” ay nasa loob pa ng “PILIPINO” na nasa sentro ng PILIPINISMO.

     Sa pinakabuod ng PILIPINO ay ang “KAPWA” na siyang nagbibigay buhay sa pagiging Pilipino na kung saan nakaugat ang Pilipinismo.

     Hindi ibig sabihin ng “kapwa” ay iyong “iba” sa sarili kundi iyong pagkakaisa ng sarili at ang ibang Pilipino na dapat isapuso at isaloob ng lahat ng Pilipino upang hindi siya maaaring gawing kasangkapan ng dayuhan laban sa kanyang kapwa-Pilipino. Ang ibig sabihin ng “kapwa” kabahagi kita ng identidad o pagkakilanlan.

     Ang pakikipagkapwa-Pilipino ay siyang pinakamataas na antas ng pakikiisa. Nililinaw nito ang “pakikiisa”. Hindi basta pakikiisa kahit kanino kundi sa kapwa-Pilipino.

     Ang pakikiisa ay ang susunod sa pakikipagkapwa-Pilipino sa antas ng interaksiyon. May aksiyon at sakripisyo dito. Ang susunod dito pababa ay pakikisangkot. May aksiyon ngunit hindi tuloy-tuloy. Sunod ang pakikipagpalagayan o pagkakaroon ng unawaan. Pakikisama naman ay parang nakikiayon lang, walang aksiyon. Pakikilahok, ay walang malalim na pagsama sa isang umpukan. Parang sangkap sa isang ulam. Pakikisalamuha ay hindi antagonistikong relasyon. Pakikitungo ay pagtanggap lamang ng ginagawa ng iba.

     Sa pagbubuo ng dapat gamitin ng mga tagapagtaguyod Pilipinismo ang ahat ng antas ng interaksiyon mula sa pinakamababa, pakikitungo hanggang sa pakikiisa at ng pakikipagkapwa-Pilipino.

     Sa “kapwa” ay kasama na rito ang makatarungan, demokrasya, pagkakapantay at pagkilala sa kalayaang hindi lamang para sa sarili kundi para sa kapwa-Pilipino.

     Kalaban ng Kapwa ang limang kasamaan (evils) sa lipunang Pilipino laluna kung dayuhan ang gumagawa nito.

     Ang walang pakikisama - kung Pilipino ay maaari pang patawarin. Malinaw kung dayuhan na gusto lang nila ang pakinabang na walang binibigay na kapalit.

     Ang walanghiya - yaong walang pakundangan sa interes at dangal ng mga Pilipino.

     Ang walang utang na loob - Hindi natin dapat asahan sa mga dayuhan upang hindi tayo maloko. Wala sila niyan. Ang gusto lang nila ay pakinabang.

     Ang walang kapwa tao - siya lang ang parang may karapatan sa mundo. Maraming mga dayuhan ang bilyonaryo na nasa bansa pero gusto pa nila itong wasakin at walang utang na loob. Dapat silang labanan at durugin.

     Ang walang kapwa-Pilipino ay pag-uugali na kasuklam-suklam maging sa Pilipino man o dayuhan. Kailangan parusahan sila upang hindi na sila makapinsala pa sa atin.

     Mula sa mga ito, mahahalaw natin ang ilang salawikain na magbibigay sa atin ng mga kaliwanagan tungo sa wastong paraan ng paggawa ng pang-ideolohiyang, pampulitika at pang-organisasyong gawain. Ang mga ito ay di na kailangang ipaliwanag pa:

 “MADALI ANG MAGING TAO, MAHIRAP MAGPAKATAO.”

“MADALI ANG MAGING PILIPINO, MAHIRAP MAGPAKA-PILIPINO.”

“MADALI ANG MAKIPAGKAPWA-TAO, MAHIRAP MAKIPAGKAPWA-PILIPINO.”

 =============================================================================

Mula sa mga batayang aralin ng DIWANG PILIPINISMO at isinaayos ng:

Pangkaisipang Ugnayan ng Lahi- Ideyolohiyang Pilipino (PUNLA-IPIL) at Bansang Binuklod ng Maka-Pilipinong Pundasyon para sa Masa (BBMPM)

2014

What We Filipinos Should Know

It has been discouraging to witness and realize the divisions among the opposition to the regimes that have ruled our homeland. The lack of unity and/or concern with personalities seem to demonstrate, aside from the many individual/single issues pursued, the absence of solid understanding that can lead to adequately pursuing and addressing the roots of the present economic and political malaise. All the current public demonstrations or rallies appear shortlived and ineffective because they are geared mainly to the ever-changing issues. There is a need to go beyond these well-intentioned but fractured street protests, and such a need demands exposing our fellow countrymen-at-large to critical analysis of themselves and their environment.

There is a need to look inward and realize some unpleasant truths about ourselves as Filipino individuals and as a society. It involves a "shaking of the foundations" or a "rocking of the boat" since it requires us to question our traditional beliefs, assumptions or notions. We need to seek an understanding of "why we are what we are, where we can or should be headed," and to therefore be able to formulate ways to attain where we can or should be. Before everything, let us remind ourselves that we Filipinos have many and known good qualities, just like people of any other country. We all know this fact. However, let us not dwell on them since the objective here is not  towards self-congratulation nor to hear/read what we want to.

The task is to highlight our weaknesses so that these may in turn be corrected. I believe and think that only through a critical self-analysis or self-examination (ala preparatory to confession some of us learned in Catholic schools) can we change for the better. I am convinced that such an exercise will allow us to pursue truths however shocking and unpleasant they may be. It is only when we have "come of age," when we have come to think for ourselves as an independent people with human dignity, with our own cultural heritage, national pride and sovereignty can we act and work for our own truly, permanent liberation from the dehumanizing conditions imposed by our so-called leadership in government and business and their foreign partners.

If we are honestly concerned with our homeland beyond simply wishing for the better or fatalism, if we want fundamental changes to improve in the long-term the human conditions for the majority of our present and future countrymen in the homeland, it behooves us to do such a  self-examination. We must look critically at what we are and why, examine the nature of our society which must be changed, then determine the direction of those changes. Finally, we must enlist the energies of that majority to effect such changes.

What Are We Today? Why Are We What We Are?

Jose Rizal's analysis in his pamphlet "The Indolence of the Filipino" remains valid today: "A man in the Philippines is only an individual, he is not a member of a nation." Partly due to Spanish, then American colonization and Japanese occupation plus other factors, i.e. geographical and cultural factors, but principally to the existing economic system that has inadequately provided opportunities and thus led to mass deprivation, the Filipino has withdrawn from and become indifferent to his society and isolated himself from his fellow countrymen. We have become unable to act together as a people; really unselfish cooperation is seldom possible since individualistic concerns are our preoccupation.

We are interested in what is going on in public only to the extent that these events/happenings impinge on our private lives. We Filipinos are alienated from ourselves as persons (a true human transcends purely material and physical pursuits, his purpose and interest is reconciled with those of his society, just as society's goals must ensure his welfare). Our values have been primarily those of the "economic man." We have thus measured our relations and our worth in terms of cold cash. Our goals, our happiness, our possibilities as human beings have been reduced to crude economic terms. We strive to enrich ourselves or lives "not by being much but by having much." It is self and family alone that is important. The welfare of others plays, at best, a far second in our activities. That is why the society suffers.

We live in a climate of intellectual simple-mindedness. We have developed many escapes which entertain us and at the same time prevent us from thinking of really serious matters. Many of us are too lazy to think. Many of us are afraid to think. The rest of us never learned how. We do not waste our precious leisure worrying about the problems of others or the state of society. Leisure is not seen as an opportunity for meaningful social interaction. Instead, we have the pseudo-camaraderie of numerous social clubs and civic organizations which we join not because we like other people, nor because we believe in their avowed purposes, but because membership will expose us to the limelight, will enhance our public image, will put us in contact with others who can help or be useful in our private pursuits.

We Filipinos are not Filipino enough because we are not original enough.

 Mainly due to our colonial conditioning and western-type or Americanized education, we have developed an obsession for anything foreign or imported that consequently led to the lack of desire for anything Filipino (the Spanish neglect and the "free trade" imposed by the American occupation doomed any indigenous industrial development). We love to imitate ape-ishly everything. We therefore betray our colonial mentality. Caught in a vicious circle, our imitativeness is partly responsible for our failure to become truly autonomous and nationally sovereign. Just as the academian with a foreign degree is accepted without question as superior vis-a-vis a local product, so the artist who has gone abroad is ipso facto better, more artistic than the home-grown variety, in the eyes of western-oriented audiences. These so-called "cultured" Filipinos are a breed apart from the majority of Filipinos. Their thought processes are comprehensible only to themselves and their foreign friends.

We as Filipino Christians are not Christian enough. 

We brag about our being the only christian country in the Asia. We brag about our crowded churches on Sundays. We brag about the length of our religious processions. We brag about the colorfulness of our barrio fiestas. We brag about the
numerical strength of our Catholic majority. But until when are we going to remain christians in name and number only? We Filipino Christians have not attained religious maturity. We are superstitious, we participate in such nonsense as the "spirit of the glass," chain letters, Good Friday penitencias, amulets, magic incantations/prayers, etc..ad nauseam.

We as Filipino Christians practice "split-level" christianity. 

We have not integrated or internalized christian or humanist values in our whole being. We have not gone beyond "externalities," as happens in the Black Nazarene fame at Quiapo or the wiping of San Roque's dog. We go to church on Sundays due to compulsion, not out of conviction. We drift lazily to church, dangle and loiter at the back, walk in and walk out for a chat or smoke. We come to church because it is Sunday and we love the Sunday crowd; or if we do not like the Sunday crowd, we still go lest we be looked at differently. Our norm of moral behavior is based on the external such as shame or "hiya," "don't get caught attitude," "everyone does it," "ako ay tao lamang," and other convenient rationalizations. Because of our failure (AND the failure of the church to correctly nurture) to internalize christian ideals to become, at least partly, the basis of our actual behaviour, we as so-called christian politicians, bureaucrats or plain Juan dela Cruz feel little, if any at all, guilt upon loss of integrity. We feel neither inconsistencies nor hypocrisy.

We as Filipino Christians are intellectually unexciting Christians.

 We never went beyond our small cathechism book. We never heard or read about developments in the church such as the Papal Encyclicals, Vatican II, Liberation Theology; we are unaware of the history of christianity, of the writings of Aquinas, Luther, Calvin, Teilhard de chardin, Neihbuhr, Hans Kung and other brilliant minds who wrestled with the rational aspects of our christian faith. We know nothing about the studies made about "Filipino-style" christianity by Filipino priests. We are so ignorant, thus still childish and immature in our religious beliefs and sentiments, and out of touch with what constitute a truly christian message. We therefore continue to practice an escapist religion --an opiate of the people, and an economic boon to vendors and other opportunists; and conceive of the church as limited to what happens inside the church building (these are 16th century concepts).

We Filipinos as immigrants in foreign lands are no better as persons or members of our adopted countries. 

We simply carried or brought over our individualistic, selfish aspirations. Further reinforced by a more materialistic value-system society, we more vigorously pursue purely material objectives, now more easily attained because of better opportunities. We easily forget where we came from because we never appreciated nor understood what we were or what we are as Filipinos, as a nation of people, as human beings. We do not appreciate such concepts/terms such as "human potential," "whole person," or "hierarchy of needs" because of our concentration and equation of "having, as reason for living."

We are happy every time the Philippine peso devaluates because our dollar converts for more pesos. The fact that the Filipino worker in the homeland will work the same number of hours for much less buying power or work more hours to purchase the same amount of food or clothing does not shock nor cross our minds. We look down at fellow Filipinos who have not been where we had and brag about where we had been, i.e. a cruise, etc. We suddenly consider ourselves as westernized, modern or Americanized although in fact we may have uncritically only copied the externalities of their culture or society.

We even have become prejudiced against Blacks thanks to our ignorance of Black History, with Hollywood stereotyping due to our intellectual shallowness. We do not appreciate the fact that Black activism for civil rights spinned-off our newly found opportunities. We do not register to vote because we do not see its relevance to us. Our adopted home-country offers us possibilities to grow, to appreciate what a true and complete person is, to approach the realization of our full human potential. Unfortunately, just as we were back in the homeland, we are stunted, we do not know, we do not understand what it is to be a total human being, that is, to be a member of a society. Thus, we as immigrants are no improvement to what we were before. Thus, like our fellow countrymen back home, we are still alienated from ourselves and from society.

What is the nature of Filipino society?

As a people we have been deprived for centuries of responsibility for our destiny. Under the Spaniards, this deprivation was open. They ruled   we obeyed. Under the Americans, while we were ostensibly being prepared for self-government and self-reliance, we were actually being maneuvered by means of economic and political pressures to defer to American decisions at the same time that we were being conditioned by our Americanized education to prefer American ways and thinking. The result is a people habituated to abdicating control over basic areas of our national life, unaccustomed to coming to grips with reality, prone to escape to fantasies, and a parade of leadership which voluntarily chooses Americanized solutions for Philippine problems. Partly because of our intellectual conditioning and partly for personal expediency since our politicians tacitly recognize the danger of displeasing foreign "friends", especially Americans, Japanese, etc.

Thus we have existed as a semi-ward country, with semi-independent status, our leaders busy with stop-gap measures; our people turning more towards individual pursuits for survival if not blinded by faith that promises that everything will be fine; faith divorced from reality. Objective reality in our society stares us in the face now and we are confused, lost and desperate. We managed to get by before and believed that there is nothing wrong with our society; that the difficulties are symptomatic of progress and economic growth. But all these optimistic thinking has been taught us for the last 60+ years.; and yet, the actual conditions for people especially in the countryside have not changed any better but instead gravely worsened, it is still a picture of a society burdened with harsh poverty unchanged since Rizal' s time, a century ago if not longer.

It is true that more of us are enjoying the benefits of American, Japanese, etc. gadgetry; we have more TV and stereo sets, concrete roads and buildings. But what of the increasing tribe of the unemployed and underemployed, of the millions of educated countrymen and women forced to leave the homeland for menial jobs abroad, due to successive governments' neglect, corruption and incompetence to govern for the good of the people? What of the peasants too for whom the future also holds nothing but the desperate search for food and security that occupies them today? What of the young whose talents are wasted for lack of opportunity, deficient education, malnutrition and ill-health?

And all the while a few rich, Filipinos and foreigners: local foreigners -Americans, Chinese, Koreans, etc.- have essentially taken over our economy to further enrich themselves, to avail themselves of our women, national resources and patrimony. These  foreigners who do not identify nor work for the common good, except for their common good as a ruling elite/class. Their continued and ever-growing affluence assure the further degradation of the common tao. This fact has slowly lead our homeland to a society approaching that of a Latin American "banana republic" of the recent past. The only good part seems to be that as life becomes deeply unbearable, our cynicism will turn into more dissent and our indifference which hopefully will give way to an active search for real alternative approaches to our problems.

Where do we go from here?

Political freedom is meaningless unless it is based on economic freedom, for the basis of political democracy is economic democracy. Thus, our fundamental task is economic development that will provide as many Filipinos as possible their essential human needs. Mere quantitative accomplishment in roads, buildings, production, GNP statistics, etc. do not constitute development nor progress if the overall result is to make the few already rich, foreign and Filipino, richer and the Filipino majority, poorer. The true measure of economic development is found not  in how rich the rich are nor even how rich the country is, but in the well-being and degree of economic security of the majority of the population.

If our aspiration is for the prosperity of the majority, then our goals must be categorized precisely as nationalist , i.e. nationalist industrialization and a modernized agriculture for the benefit of the many. These goals would seek to do away with the 60+ years of neo-colonial nature of our economy, which is the main obstacle to our national economic and political development.

However, Filipino nationalism is not a simple love of country. 

It is beyond simple emotionalism, beyond the wearing of the "barong," the singing of the national anthem, of saying "I am a Filipino." It is beyond such superficialities. Anyone can say he loves his country and not even try to do something for it and its people, in whatever small way. Instead, nationalism is a point of view. Filipino nationalism is characterized by an attitude AND behaviour which insist that the power of the sovereign state must be based and exercised by Filipinos, that economic power be lodged in the Filipino people.

Since economic power is political power, it is imperative that economic decisions and control of power be wielded by native Filipinos. Since a program for true economic development through industrialization and modernized agriculture must be geared for the native Filipino, the latter should be deeply involved in such a program. A program that is planned, designed, controlled and implemented by non-Filipinos will not surely be bearing fruits for the Filipino majority.

Our Filipino nationalism will be protective within our borders, and will not deny the national interests of foreign countries in their own borders (firstly, we do not have nor will have that capability). Our Filipino nationalism will have us live in harmony with other nationalists because all nationalists can work out a plan of co-existence. Those who have carried out their nationalism beyond their borders, i.e. Japan and Nazi Germany in recent history, or the USA in post-WW2 era, were/are ultra-nationalists; more aptly, imperialists.

Filipino nationalism sees that the interests of the G7 nations, their TNCs are antagonistic to the long-term interests of underdeveloped nations such as ours. Therefore, any government politician, native Filipino businessman and/or technocrat in our homeland who support and help implement policies that only welcome and further strengthen foreign control of our economy and exploitation of our national resources/patrimony and people is not working with Filipino nationalism in their hearts and minds. In short such a Filipino is a traitor. In contrast, a nationalist government will encourage the spread of nationalist consciousness --via mass nationalist education-- among the majority of the citizenry so that it can have an effective mass support to bravely pursue nationalistic economic and political goals.
 

Do we need foreign TNCs ? Do we lack capital? 

TNCs supposedly bring managerial talent. In reality, we have enough native managerial and professional talents to effectively and efficiently run business and manufacturing enterprises. As to capital, we should note that for decades, foreign companies have been practically hoarding out immense profits. With TNCs, our people have only experienced massive layoffs, witnessed the ruthless closing of native manufacturing facilities or buying off of such facilities, and the creation of a small, native middle class whose self-interests understandably are tied up to the foreign entities rather than indigenous growth. With mainland China becoming the "factory of the world," we saw the demise of whatever industrialization and essential agricultural production we have. What we have left are TNCs with their native partners amassing the best lands and planting for exports, for conversion to golf courses and other entertainment/sports for the wealthy and foreigners, all the while pushing more people towards impoverishment.

How do we enlist the energies of our people?
 
As alluded to, we need to gain mass nationalism. We need to have a strong, brave and nationalistic leadership in government and business. For us Filipinos who are  seriously desiring a radical change of direction need to start with ourselves. We need to restudy and overhaul our passive, fatalistic, tradition-oriented attitudes. We need to be politicized (not limited to participation in elections, which are shams and charades for foreign consumption), but in terms of a consciousness of our right to a better life, an awareness of our power to achieve such a goal by united action, a sense of duty to participate in nation-building ultimately for the common good.

It is only through mass education for nationalism, political and social consciousness can we critically understand "what's going on" and therefrom effectively dissent and work for fundamental, radical changes in our government, business and society. It is only through the nationalist alternative that we Filipinos can regain our honor as a people and be a true nation and achieve the well-being for the majority.

-From a Filipino Patriot

DOWN with IMPERIALISM,

CONDEMN COMMUNISM,

UPHOLD FILIPINISM!!!

PILIPINAS, PARA SA PILIPINO!!!

                        -Batingaw ng Bayan 2003

PAALAM, RAD...

PAGSUBOK

EROPLANONG PAPEL

Ang PILIPINAS ay itinuturing na may pinakamagandang performance sa lahat ng East Asian Economies noong 1950s . Ito ay batay sa isinagawang pag-aaral ng World Bank. “…By comparison with most underdeveloped countries, the basic economic position is favorable. Through a comparative high level of expenditure on education, transport…and industrial plants…the Philippines has achieved a position in the Far East second only to Japan( “RP, Myanmar Asia’s Economic leaders in the Fifties…Bulletin, May 12, 1993).

Ang nakalulungkot, sa paglipas ng ilang dekada ay naungusan na tayo sa pag-unlad ng mga bansang kagaya ng South Korea, Taiwan, Singapore atbp. Ano ang naging problema? Ang sabi ng iba: Population boom, Graft and corruption! Eh bakit ang China, India at Indonesia? Napakalaki ng kanilang populasyon subalit naging behikulo pa nila ang dami ng kanilang mamamayan upang magkaroon sila ng Economic Miracle sa pamamagitan ng Industriyalisasyon. Ang mga bansang ito ay itinuturing din na mas higit na corrupt at laganap ang katiwalian sa burukrasya subalit natamo pa rin nila ang phenomenal na pag-angat ng kanilang ekonomiya mula noong 1950s. Kung ganoon, hindi naging sagabal ang malaking populasyon at graft and corruption sa mga bansang ito sa pag-unlad. Ano ang kanilang naging sekreto sa pag-unlad na maaari nating matutunan at maisapraktika? PATRIYOTISMO at PAGMAMAHAL SA DIYOS!! Ito ang susi upang maibangon nating muli ang INANG BANSA mula sa pagkalugmok...

EROPLANONG PAPEL

Digmaan

PAMBANSANG PAGKAKAISA, ito ang tulay tungo sa kapayapaan at kaunlaran...hangga't kasakiman at kapalaluan ang umiiral sa magkatunggaling panig, patuloy na maglalagablab ang apoy ng DIGMAAN. Hanggang't umiiral ang kawalan ng katarungan, kahirapan, kamangmangan at kaapihan sa lipunan, magpapatuloy ang DIGMAAN...